Warto już dziś pomyśleć o przyszłości i zacząć oszczędzać na emeryturę. Indywidualne konto emerytalne dobrze się do tego nadaje. Różne szacunki pokazują, że świadczenie z ZUS i otwartych funduszy emerytalnych, które w przyszłości będziemy otrzymywać, wyniesie od 30 do 60 proc. naszych zarobków. Na przykład jeśli przed przejściem na emeryturę nasza płaca wynosiła 2000 zł miesięcznie, to na emeryturze będziemy dostawać tylko od 600 do 1200 zł.

Oszczędzając nawet niewielkie kwoty, powiedzmy kilkadziesiąt złotych miesięcznie, każdy może zgromadzić kapitał, z którego będzie czerpać na starość. Dzięki temu jego sytuacja materialna nie pogorszy się drastycznie. W sprzyjających warunkach, jeśli inwestycje będą trafione, można uzbierać tyle, że wystarczy na wczasy w ciepłym kraju. Wiele zależy od nas, od tego, czy jesteśmy w stanie zrezygnować teraz z części wydatków, by odłożyć pieniądze na później.

Od końca 2004 r. istnieje możliwość odkładania pieniędzy na emeryturę na indywidualnych kontach emerytalnych (IKE). Na konto można w zasadzie wpłacić dowolną kwotę, ale tylko ograniczona ustawowo suma uprawnia do zwolnienia podatkowego. Limit roczny wynosi 150 proc. prognozowanego na dany rok przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. W tym roku jest to maksymalnie 3521 zł, czyli o 114 zł mniej niż w roku ubiegłym (było 3635 zł). Zyski osiągnięte dzięki zainwestowaniu takiej kwoty będą w przyszłości zwolnione z podatku dochodowego.

Umowę z instytucją finansową o prowadzenie IKE może podpisać każdy, kto ukończył 16 lat. Nie ma górnej granicy wieku. Tak więc nawet osoba, która osiągnęła już wiek emerytalny, może założyć konto, pod warunkiem że nie zrobiła tego wcześniej i nie wypłaciła środków, korzystając z ulgi podatkowej. Oszczędzać mogą także ludzie, którzy nie mają stałych dochodów, na przykład okresowo są bezrobotni, wykonują wolne zawody, pracują na umowę zlecenia czy umowę o dzieło, prowadzą indywidualną działalność gospodarczą.

Zachętą do wpłacania pieniędzy na indywidualne konto emerytalne jest to, że zyskami z oszczędności nie trzeba dzielić się z fiskusem. Dochody kapitałowe zwolnione są bowiem z 19-proc. podatku, potocznie zwanego podatkiem Belki. Ale zachęta podatkowa powinna stanowić jedynie dodatkowy bodziec do oszczędzania, zwłaszcza, że jest ona niewielka. Warto byłoby oszczędzać nawet wtedy, gdyby zwolnienia podatkowego w ogóle nie było.

Aby skorzystać z ulgi podatkowej, w momencie wypłaty zgromadzonych oszczędności (dopiero wtedy ulga staje się dostępna) trzeba mieć ukończone 60 lub 55 lat, nabyć prawo do emerytury, a także spełnić jeden z następujących warunków: > wpłacać pieniądze na indywidualne konto emerytalne przez minimum 5 dowolnych lat kalendarzowych lub > ponad połowę wpłat wnieść nie później niż na 5 lat przed podjęciem decyzji o wycofaniu środków.

Oszczędności gromadzone na IKE są także zwolnione z podatku spadkowego. Osoby uposażone (wskazane w umowie z instytucją finansową przez właściciela konta) lub spadkobiercy nie płacą również podatku od zysków kapitałowych.

Przy zawieraniu umowy o prowadzenie IKE każdy powinien wskazać osobę uposażoną (może być kilka), która po jego śmierci otrzyma oszczędności zgromadzone na IKE. W przypadku braku osób uposażonych środki zgromadzone na IKE przechodzą na rzecz spadkobierców.