Jeśli regularnie wpłacasz składki do ZUS oraz funduszu emerytalnego (OFE) i sądzisz, że w ten sposób zapewniasz sobie wystarczające dochody na starość, jesteś w błędzie. Według szacunków twoja emerytura z ZUS i OFE będzie stanowić od 40 do 60 proc. twoich ostatnich zarobków. A proporcja ta może być jeszcze gorsza, jeśli masz bardzo wysoką pensję i co roku po kilku miesiącach, po przekroczeniu limitu obowiązkowych wpłat, przestajesz odprowadzać składki emerytalne. W niekorzystnej sytuacji są też kobiety, które w okresie aktywności zawodowej przebywają na urlopach macierzyńskich i wychowawczych (są to tak zwane okresy nieskładkowe). Do tego wcześniej niż mężczyźni przechodzą na emeryturę, a więc krócej płacą składki. Świadczenia emerytalne takich osób mogą być zaskakująco niskie. A to oznacza drastyczne pogorszenie sytuacji życiowej.

W zasadzie każdy musi dodatkowo oszczędzać na emeryturę. Im wcześniej zacznie, tym będzie mógł to robić z mniejszym wysiłkiem finansowym, a efekty będą lepsze. Przy kilkudziesięcioletnim okresie oszczędzania wystarczy odkładać co miesiąc kilkadziesiąt złotych, a uzbiera się duża suma.

Bardzo dobrym pomysłem jest założenie indywidualnego konta emerytalnego. Posiadanie go dodatkowo mobilizuje do oszczędzania. Ustawodawca wyznaczył roczny limit wpłat (w tym roku jest to maksymalnie 3635 zł). Zyski z zainwestowania takiej kwoty są zwolnione z 19-proc. podatku Belki.

Osoba oszczędzająca zaledwie przez kilka lat może nie odczuć znacząco efektów, jakie daje ulga podatkowa. Ale przy kilkunasto- czy kilkudziesięcioletnim okresie korzyści będą duże. Na przykład, jeśli IKE będzie zasilane przez 30 lat, to dzięki temu, że nie zapłacimy podatku, możemy zyskać więcej, niż wyniesie suma wszystkich naszych wpłat.

To prawda, że dla wielu osób ulga podatkowa, którą odczuje się dopiero na emeryturze, kiedy będzie się wypłacać pieniądze, jest niewystarczającą zachętą do oszczędzania. Dużo lepsza byłaby ulga w postaci odpisu od podatku dochodowego. Wtedy od razu widzielibyśmy korzyści, wypełniając roczny PIT. Ale tak naprawdę oszczędzać powinniśmy nawet bez jakichkolwiek zachęt i ulg. Przecież chodzi o zapewnienie sobie dostatecznych dochodów na starość.

Jak najszybciej i jak najwięcej oszczędzać muszą ludzie, którym zostało mało czasu do przejścia na emeryturę - każdy rok ma w ich sytuacji ogromne znaczenie. Zmobilizować się muszą osoby, które zarabiają więcej niż 2,5-krotność średniej krajowej płacy (po przekroczeniu tego limitu przestaje się odprowadzać składki do ZUS); ich emerytura będzie bardzo niska w stosunku do wcześniejszych dochodów. To samo dotyczy tych, którzy płacą minimalną składkę do ZUS, rolników odprowadzających niskie składki do KRUS oraz kobiet.

Na wykresach prezentujemy wyliczenia przygotowane przez nadzór emerytalny. Pokazują one, jaki kapitał można zgromadzić w zależności od okresu oszczędzania i wysokości miesięcznych wpłat. Odkładając co miesiąc 250 zł, przez 5 lat można uzbierać na koncie od 16 tys. do ponad 18 tys. zł, w zależności od osiągniętego zysku. Im dłuższy okres oszczędzania, tym korzyści są większe.