Gazeta Wyborcza

• Oszczędzanie na starość? Kpina.
• Czym się różni IKE od funduszy inwestycyjnych?
• Magia procentu składanego
• Mogę odłożyć 100 zł
• Ile dziś odkładam w ZUS, ile w OFE?
• Czemu ZUS mnie ogranicza?
• Mam 35 lat. Co teraz?
• Inwestować w drugie mieszkanie?
• Co zrobić z polisą na dożycie?
• Czy muszę oddać ZUS moje składki z OFE?
• Nie lepiej wyjechać do kraju, gdzie jest taniej?

• Katarzyna
  • Obecna firma zatrudnia mnie na umowę o dzieło (choć mam stałe miejsce pracy, stałe biurowe obowiązki i ośmiogodzinny dzień pracy), więc składek żadnych nie płacę. I tak uważam ZUS za bankruta już teraz, a co dopiero za 40 lat, kiedy będę na emeryturze - ale i tak oszczędzać nijak nie mogę.
    
    Zarabiam ok. 2200 zł netto, mój mąż (specjalista w publicznej służbie zdrowia) - 900 zł netto. Wynajmujemy kawalerkę w Warszawie za 1200 zł, mamy maleńkie dziecko, mąż spłaca kredyt studencki. Opłacamy prywatną służbę zdrowia, publiczna to fikcja.
    
    Jedyne, na co nas stać, to nędzna lokata (pieniądze zaoszczędzone przed założeniem rodziny, bo teraz już nie mamy z czego odkładać). Ciężko z niej będzie wycisnąć przyzwoite wsparcie naszych ewentualnych emerytur. O ile oczywiście nie będziemy zmuszeni wykorzystać tych pieniędzy wcześniej.
    
    Co będzie na starość? Marzę o lepszej pracy, która pozwoli nam kupić własne mieszkanie, a może nawet dodatkowe na wynajem, zainwestować w ziemię czy choćby w fundusz inwestycyjny. Jestem młoda, optymistyczna - wszystko się jeszcze może zmienić. Inaczej zostaje przeprowadzka do rodziny na wieś, gdzie będziemy hodować krowę i własną marchewkę, a gotować przy użyciu drewna z lasu.
    
    Szczerze wątpię w udoskonalenie systemu emerytalnego przez jakąkolwiek ekipę polityczną. Przy niesprzyjających trendach demograficznych i szaleńczym kapitalizmie nie widzę obecnie szans na spokojną, bezpieczną finansowo starość.
• Mateusz Ostrowski
  • Oszczędzanie to nie kpina. Rozumiem, że Polska to wciąż "kraj na dorobku" i wiele osób nie jest w stanie oszczędzać. W tej sytuacji pozostaje starać się o lepszą pracę czy podwyżkę, wykorzystując dobry okres na rynku pracy. A jeśli się uda, wtedy lepiej zacząć odkładać choć niewielkie kwoty.

• Wojciech Szpak
  • Mam 27 lat, skończyłem studia, rozważam III filar. Pani z towarzystwa ubezpieczeniowego tak zamotała mi w głowie, że przestałem cokolwiek rozumieć. Sądziłem, że IKE to specjalne konto, na które wpłacam pieniądze, a ktoś nimi obraca przez 30 lat i daje mi gwarancję, że coś przyrośnie. A pani proponuje mi milion instrumentów finansowych, które w większości mają funkcję ubezpieczeniową, a część inwestycyjna to dodatek. Pani nie gwarantuje, że z moich pieniędzy na IKE coś zostanie. Chyba że zszedłbym z tego świata, wtedy osoba uposażona dostanie sto procent. Czym różni się więc IKE od zwykłych funduszy inwestycyjnych, które też obracają moimi pieniędzmi i też nie mam gwarancji zachowania sumy wyjściowej (i od pół roku regularnie na tym tracę)? Napiszcie mi to "jak sołtys krowie na miedzy".
• • Piotr Burchan:
    Inwestowanie w fundusze inwestycyjne różni się od IKE tym, że po dotrzymaniu środków do emerytury w IKE zostanie pan zwolniony z tzw. podatku Belki w wysokości 19 proc. Firmy ubezpieczeniowe oferują wiele opcji, przy następnym spotkaniu proponuję twardo powiedzieć, że nie zależy panu na ubezpieczeniu, lecz jedynie na gromadzeniu i inwestowaniu kapitału do emerytury. Ile oszczędzać? To zależy od pana możliwości, wieku i oczekiwań co do wysokości emerytury. Moim zdaniem nie powinien pan wpłacać na IKE mniej niż 150-200 zł miesięcznie.
  • Mateusz Ostrowski: Gwarancję zysku daje tylko bankowa lokata czy IKE oparte na inwestycjach w obligacje skarbu państwa. Ale wtedy nie możemy liczyć na wysoki zysk. A co do "regularnego tracenia" w funduszach inwestujących np. w giełdę, to proszę pamiętać, że pół roku w perspektywie emerytalnej to mgnienie oka.

• Dorota Filip
  • Jakim cudem da się uzbierać 248 tys. zł przez 30 lat, odkładając 160 zł miesięcznie? 160 x 12 x 30 to jest 57,6 tys. zł! Nawet jeśli dodamy do tego 6-procentowy zysk, nie uzbieramy takiej kwoty! Skąd się wzięły podawane przez was kwoty?!
• Mateusz Ostrowski
  • To magia procentu składanego przez wiele lat. Na początku pracuje tylko wpłacony kapitał, ale potem to, co uda się na nim zarobić, też będzie przynosiło zysk, a potem te zyski wypracują kolejne zyski. W pewnym momencie to, co zarobimy na kapitale, może być większe niż wpłacone kwoty. A oszczędzamy przecież 30 lat.

• Joanna Sołtysiak
  • Jak inwestować w swoją przyszłość, mając do dyspozycji 100 zł miesięcznie? W chwili obecnej więcej nie wygospodaruję.
• Mateusz Ostrowski:
  • 100 zł może zaowocować zabójczą emeryturą, o ile będziemy tę kwotę odkładali przez kilkadziesiąt lat. Jeśli jest pani młoda, warto inwestować w fundusze akcyjne (np. w formie IKE), bo one w dalekiej perspektywie powinny przynieść najwyższe zyski.

• Łukasz Ratajczak
  • Witam, mam 27 lat, dwa lata temu skończyłem studia, miesiąc temu podjąłem pracę, zarabiam 3240 zł brutto. Jaka kwota jest odliczana na ZUS, a jaka na OFE z mojej pensji? Jaką emeryturę dostanę w wieku 65 lat? Czy mam pewność, że emeryturę dostanę w wieku 65 lat, a nie np. w wieku 70 lat?
• Piotr Burchan
  • Z pana pensji pracodawca na emeryturę odprowadza 19,52 proc. Z tego 12,22 proc. idzie na ZUS (tzw. I filar), 7,3 proc. wpływa do OFE (II filar).
    
    Niestety, nie ma gwarancji, że państwo nie przesunie wieku emerytalnego, zanim pan dożyje 65 lat.
    
    Dane, które pan przedstawił, pozwalają szacować, że w wieku 65 lat dostanie pan z I i II filaru łącznie ok. 50 proc. realnej wartości dzisiejszych zarobków.

• Eugeniusz
  • Oszczędzamy z żoną kilkanaście lat, od czterdziestki. Jesteśmy ubezpieczeni, mamy IKE w funduszu zrównoważonym, odkładamy też po 300 zł miesięcznie na fundusz obligacji. To i tak za mało, bo dobrze zarabiamy i nasze emerytury wyniosą tylko 10 proc. zarobków (tak obliczyliśmy). Najbardziej uderza nas to, że nie możemy odłożyć na państwowy fundusz emerytalny więcej niż składkę od 2,5 średniej krajowej pensji, a zarabiamy więcej. Czemu to służy, skoro każdy ma indywidualne konto w ZUS? No i czemu służy roczny limit wpłat do IKE?
• Piotr Burchan
  • Sam chciałbym, żeby ustawodawca wyjaśnił, dlaczego ogranicza składkę na ZUS. Natomiast ograniczenie rocznej wpłaty w IKE ma zapobiec unikaniu "podatku Belki" od zysków z inwestycji kapitałowych.

• Paweł
  • Do tej pory nawet się nie zastanawiałem nad oszczędzaniem na emeryturę. Dlaczego? Mam 35 lat i jestem lekarzem z dziesięcioletnim stażem. Do maja ub.r. moje zarobki wynosiły 1800 zł brutto. Dopiero gdy zdałem egzamin specjalizacyjny i zmieniłem pracę, sytuacja znacznie się poprawiła. W tej chwili moje zarobki "z etatu" wynoszą 9 tys. zł brutto. W końcu mogę pomyśleć o przyszłości i zacząć inwestować. Tylko jak i gdzie?
• Mateusz Ostrowski
  • Nie jest za późno, by zacząć oszczędzać. Ma pan aż 30 lat do osiągnięcia wieku emerytalnego. Warto założyć IKE, najlepiej w jednym z towarzystw funduszy inwestycyjnych, tak by móc oszczędzać głównie w funduszach akcji. Ponieważ IKE ma limit (nieco ponad 300 zł miesięcznie), warto rozważyć dodatkowę formę inwestowania. Np. zwykłe konto w funduszach inwestycyjnych lub powiązane z nimi plany systematycznego oszczędzania. Gdyby w sumie udało się panu odkładać 500 zł miesięcznie, to myślę, że mógłby pan spać spokojnie. To powinno wystarczyć na 4-5 tys. zł miesięcznego dodatku do podstawowej emerytury.

• N.
  • Posiadam mieszkanie własnościowe. Jak pan ocenia pomysł, by kupić mieszkanie na kredyt, zamieszkać w nim, a kredyt spłacać dzięki wynajmowi aktualnego mieszkania?
• Mateusz Ostrowski
  • To dobre rozwiązanie. Oczywiście, wiele zależy od tego, o jakich mieszkaniach mówimy (metraż, lokalizacja, wykończenie), ale generalnie można tak to zorganizować, by miesięczna rata za wynajem pokrywała koszty kredytu. Po 20-30 latach, gdy uda się spłacić kredyt do końca, będzie pan miał dwa mieszkania, których wartość może w tym czasie wzrosnąć. Trzeba tylko pamiętać, by były to atrakcyjne lokale. Odradzałbym np. mieszkania w wielkiej płycie. Trzeba też pamiętać, że oprócz inwestycji w nieruchomości powinien pan nieco odkładać w tradycyjny sposób. Warto mieć pieniądze na czarną godzinę, gdyby np. ostro w górę poszło oprocentowanie kredytu albo gdy pojawi się przejściowy problem z chętnymi na wynajem pańskiego mieszkania.

• Mariusz
  • Czy mogę traktować "Polisę na życie i dożycie" jako III filar? Polisę wykupiłem 10 lat temu na 30-letni okres tzw. dożycia. Obecnie mam 43 lata, a więc wypłatę z polisy powinienem otrzymać po ukończeniu 63. roku życia.
• Piotr Burchan
  • Tak. Część kapitałowa polisy (a więc ta jej część, która jest inwestowana, a nie stanowi składki ubezpieczeniowej) może zostać przekazana na poczet przyszłej emerytury. Dziś jednak nie ma możliwości, by była ona wypłacana w miesięcznych ratach tak jak emerytura np. z ZUS. Nie ma bowiem instytucji wskazanej przez rząd do wypłat emerytur z II i III filaru. Niebawem musi się to zmienić. Więc w ostateczności po wypłacie zgromadzonych środków w wieku 63 lat zostaje panu dobre ich zainwestowanie lub założenie lokaty i gospodarowanie nią na emeryturze tak, by nie wydał pan pieniędzy za szybko.

• Bogumiła Boros
  • Urodziłam się w styczniu 1953 r., a więc skończyłam już 55 lat oraz mam 32 lata stażu pracy, nabyłam więc prawa emerytalne. Wiem, że składając wniosek o emeryturę, będę musiała zrezygnować na rzecz ZUS z kwoty uzbieranej w OFE. Chciałabym zapytać: czy przekazanie środków z II filara musi nastąpić jeszcze w bieżącym roku, czy też dopiero w momencie składania wniosku o emeryturę, co - jak przypuszczam - nastąpi wiosną 2009 r.?
    
    A co z trzecim filarem? W ramach pracowniczego programu emerytalnego mój pracodawca przekazuje nań co miesiąc pewną sumę. Od ponad roku także z mojej pensji przekazuję pewną kwotę na trzeci filar. Czy będę musiała z niego zrezygnować? Czy nie stracę tych środków na rzecz ZUS-u?
• Anna Bartoń
  • Warunkiem nabycia prawa do wcześniejszej emerytury jest m.in. nieprzystąpienie do OFE albo złożenie wniosku o przekazanie środków tam zgromadzonych do budżetu państwa (za pośrednictwem ZUS). Warunki do emerytury wcześniejszej, dotyczące wymaganego wieku i stażu pracy, należy spełnić do końca bieżącego roku. Natomiast wniosek o przyznanie emerytury może być złożony również po 31 grudnia 2008 r., lecz przed osiągnięciem 60 lat. Wniosek o przekazanie środków do budżetu państwa należy zgłosić równocześnie z wnioskiem o przyznanie emerytury. Treść takiego wniosku zawarta jest w pkt. 13 formularza "Wniosek o emeryturę i rentę z tytułu niezdolności do pracy" (formularz o symbolu ZUS Rp-1). Uczestnictwo ubezpieczonego w pracowniczym programie emerytalnym w ramach III filaru, w myśl obecnie obowiązujących przepisów, pozostaje bez wpływu na przyznanie wcześniejszej emerytury przez ZUS.

• Mirosław
  • Żadnego odkładania na emeryturę. Państwo wszystko ukradnie albo "spłaszczy", czyli też ukradnie. Wystarczy coś napisać na papierze i nazwać to ustawą.
    
    Mój pomysł na emeryturę: kupić dwa mieszkania w ośrodkach akademickich (jedno już mam) i zarabiać jeszcze przed emeryturą, a nie odkładać.
    
    Poza tym emerytury nie będę spędzał w Polsce, gdzie ogrzewanie zimą już teraz kosztuje 2-3 tys zł. Za taką sumę lecę do Gwatemali czy Ekwadoru, tam jedzenie i wynajęcie pokoju jest tańsze niż samo jedzenie w Polsce. I jeszcze mariachi grają do kolacji.
    
    Jedyną moją inwestycją emerytalną są kursy językowe, na które wydam jakieś 10 tys. zł w ciągu kilku lat.
    
    Mam 40 lat, jestem lekarzem weterynarii, mój dochód miesięczny netto z kilku źródeł to ok. 2,3 tys. zł, jestem kawalerem bez alimentów.
• Mateusz Ostrowski
  • Kupno mieszkania to świetna inwestycja emerytalna. Natomiast pomysł ze zmianą miejsca zamieszkania na starość też jest dobry. Niektórzy jak pan Mirosław mogą wybrać emeryturę pod palmami. Inni - którzy wolą zostać w kraju - mogą przeprowadzić się do mniejszej miejscowości, gdzie ceny mieszkań i koszty utrzymania są niższe.

Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) jest rodzajem planu emerytalnego w III filarze - sposobem oszczędzania pieniędzy na dodatkową emeryturę. Podlega przepisom Ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych. Zyski z IKE są zwolnione od podatku. Fundusze Inwestycyjne są alternatywną dla każdej innej formy (IKE, lokaty) metodą aktywnego oszczędzania. Są elastyczne i mają więcej możliwości od lokat.